logo

reklam

İş davalarında uzlaşma kültürü ele alındı

“İş Yargısında uzlaşma kültürü,ispat yükü ve deliller” konulu Seminer, İstanbul Anadolu Yakası OSB Bölge Müdürlüğü binası Konferans Salonunda gerçekleşti.

IMG_1501

İstanbul Anadolu Adliyesi 4.İş Mahkemesi Hakimi İbrahim Halil Şua’nın vermiş olduğu,”İş Yargısında Uzlaşma Kültürü, İspat Yükü ve Deliller” konulu Seminere yaklaşık 150 civarında İşveren ve İşveren temsilcisi katıldı. “Çalışma, Fesih ve Yargılama sürecine yönelik sorunlar ele alındı.
IMG_1509

Hâkim İbrahim Halil Şua, önemli açıklamalarda bulundu:

Görev yaptığımız İstanbul Anadolu Adliyesinde 2013 yılının Şubat ayında faaliyete geçen iş mahkemelerine bakan hakim sayısı 21 iken, 2016 yılı Mart ayında bu sayı 29 dur ve her geçen gün mahkeme, hakim ve dava dosya sayısı artmaktadır. Ülkemizde son yıllarda en fazla kurulan mahkeme iş mahkemesidir. Yargıtay da hukuk davaları arasında en fazlası iş davaları olup, 23 tane hukuk dairesinden 3 tanesi bireysel iş hukukuna, 2 tanesi ise sosyal güvenlik davalarına bakan dairelerdir. Yargıtay kanununda daire sayısının artmasına yönelik düzenlemenin gerekçesinde de iş dairelerinde ki iş yükünün çok fazla olduğu belirtilmiştir. 2010 yılı itibariyle Yargıtay’da ki iş davası dosya sayısı 30.000 bin iken 2014 yılı itibariyle 140.000 e ulaşmış olması iş yükünün 3-4 yıl içerisinde 3-4 kat artarak devam ettiğini göstermiştir. Bu nedenle işçi ile işverenlerin, uyuşmazlığı dava yoluna gitmeden çözebilmesi sağlanmalıdır. Nasıl ki hastalıklar henüz ortaya çıkmadan bireyler yazılı ve görsel medya aracılığıyla eğitilmekte, önleyici tedavi sağlanmakta, sosyal meselelerde de sorunların tarafları olan işçi ve işverenlerin bağlı oldukları meslek örgütleri tarafından uyuşmazlıklara yönelik bilgilendirilmesi ve bu nokta da farkındalıklarının sağlanması gerekmektedir.

IMG_1477

Yargılama süreci içerisinde; ücret hususunun taraflar arasında ihtilaflı olması nedeniyle ücret araştırmasının yapılması, her dava dosyasında sosyal güvenlik kayıtlarına ihtiyaç duyulması, her dosyada istisnasız tanık dinlenmesi, özellikle hesaplama yapmayı bilen nitelikli bilirkişi sayısının azlığı ve raporun hazırlanma sürecinin uzunluğu, ek raporun alınması, ıslah dilekçesinin verilmesi ve tebliğ edilmesi, yargılama sürecini ağırlaştırmakta ve karar verme aşamasının belli bir süreye ihtiyaç duyulmasını zorunlu kılmaktadır.

IMG_1488

İş davaları özellikle de işçilik alacaklarını kapsayan davalar sadece tek bir talebi içermeyip içerisinde aylık ücret, fazla mesai, hafta tatili, genel tatil, ikramiye, prim, sosyal haklar, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötü niyet tazminatı, ayrımcılık tazminatı, asgari geçim indirimi vs. şeklinde çok fazla sayıda talebin yığıldığı davalardır. Bu yönüyle her bir talebin konusu, ispat yükü ve ispat şekli birbirinden farklılık arz etmektedir. Dolayısıyla her bir talep ayrı bir dava konusu teşkil ettiğinden incelenen bir tek dosya içerisinde birden fazla dava ve talebin yer aldığı görülebilecektir. Bu nedenle tarafların daha bir dikkat ve titizlikle yargılama sürecine katılmaları gerekmektedir.

IMG_1494

Sadece işçi-işveren ilişkisinde değil karı-koca, baba-evlat arasında da hukuki anlaşmazlıklar fazlaca görülebilmektedir. Bu sorunların temelinde de uzlaşma kültürünün toplumda henüz yerleşmemiş olması yatmaktadır. Maalesef her sıkıntı ya da olumsuzluk sorun haline getirilip, husumete dönüştürülmekte ve dava yoluyla adliyeye taşınmaktadır. Taraflar anlaşmazlık konularını ve hangi hususların ne şekilde ispatlanacağını bilmemektedir. Birbirlerinin ihtiyaçlarını gözetmemektedir. Kazan-kazan anlayışıyla meselelere bakılmamaktadır. Bunun dışında yargılama ne kadar kısa sürerse mevcut durumdan daha fazla sayıda davanın açıldığı, bu yönüyle ters orantı oluştuğu, aslında her bir davanın başkaca işçiler tarafından emsal alınıp, sırasını bekleyen başkaca davalara zemin hazırladığının öncelikli olarak görülmesi gerekmektedir.

 

Diğer taraftan, işçinin işverene karşı ekonomik, hukuki ve kişisel olarak bağımlı olması nedeniyle, onun işveren karşısında korunması iş hukukunun ana kuralı olarak kabul edilmektedir. Güçlü karşısında güçsüzün korunması hukukun genel ilkelerindendir. Bu ilke maddi hukukta işçi lehine yorum ilkesi olarak karşımıza çıkarken, usul hukukuna yansıması ise işçinin (zayıfın) korunması şeklinde olmuştur. Bu nedenle iş yargılamasında;  takdiri deliller ön planda bulunur. Çalışma ve fesih olguları, hukuki fiiller olduğundan tanık dinlenmesini gerektirir. Yazılı belgelere karşı irade bozukluğu ile aşırı yararlanma iddiaları devreye girdiğinde tanık dinlenilmesi imkân dâhilinde olacaktır. Bir tarafın diğeri üzerinde ekonomik ve sosyal üstünlüğünü kullanarak belge düzenlemesi halinde belge ve sözleşme geçersiz kabul edilebilecektir. İkale (bozma sözleşmesi), ibraname, imzalı ücret bordroları, hizmet sözleşmeleri ve istifa bu kapsamda değerlendirilmektedir.  Örneğin iş sözleşmesi devam ederken düzenlenen bu tür belgeler geçersiz sayılmakta,  hizmet sözleşmelerine sadece işçi aleyhine konulan ceza koşulu geçersiz olarak görülmektedir. Yine teminat niteliğinde alınan senetler işverenin zararını kanıtlamadığı sürece geçersiz sayılmaktadır.

 

Mahkemelerin, tabiri caizse tarafların birbirlerini sürüm sürüm süründürdükleri, husumetlerine alet ettiği, intikam aldığı yerler olmaktan çıkartıp uzlaşma kültürüne katkı ve destek sağlayan kuruluşlar olmasını arzu ediyoruz. Bu çerçevede uzlaşma kültürünün unsuru olarak kabul edilen, anlaşmazlık konularının taraflarca bilinmesini, en basitinden gündemi de yakalayarak ve takip ederek öğrenilmesini istedik. İçinde yaşadığımız toplumda dikkat, ilgi ve algının çözüm odaklı bilgiyle harmanlanıp uzlaşma kültüründe ısıtılarak sorunların aşılacağını düşünüyoruz.

 

Çalışma barışının ve ahlakının güçlenmesi, henüz dava aşamasına gelmeden sıkıntıların aşılması temennimiz. Umarız taraflar mahkemeye gitmeden insana, tabiata, gerçeğe, olağana sırt çevirmeden ve katı kalpler içinde sıkışıp kalmadan uyuşmazlığa “insan kokusu” taşıyan bir çözüm getirirler.

 

Share
1005 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

6+2 = ?

Güvenlik Kodu * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

UA-36507442-2