logo

reklam

İran’la İlişkiler değişiyor


twitter
Prof.Dr.Ata ATUN
ata@kk.tc

İran’ın nükleer programıyla ilgili Birleşmiş Milletlerin daimi üyesi beş ülke ve Almanya (P5+1) arasında yapılan müzakerelerin sonuç vermesi ile ABD ve AB, 2015 yılı sonlarına doğru İran’a uyguladıkları ambargonun ve yaptırımların kaldırılması yönünde karar aldılar. Bu karardan hemen sonra da, Birleşmiş Milletler Ocak ayı içinde resmen İran’a uygulanan ambargo ve yaptırımların kontrollü olarak kaldırıldığını açıkladı. Avrupa Birliği’nin İran petrolünü almasını kısıtlayan engel ortadan kalktı ve İran’ın bankacılık sektörlerine getirilen sınırlamalar da denetimli olarak kaldırıldı.

Bu gelişmeler sonrasında da asırların komşusu olan ve aynı bölgede yaşamlarını sürdüren İran ve Türkiye yeni bir anlayışla birbirlerine yaklaşmaya başladılar. Her iki köklü devlet de artık Batı dünyasından kendilerine bir fayda gelmeyeceğini, gelse gelse batılıların çıkarları doğrultusunda sadece şer’in geleceğinin farkındalar artık.

Bu anlayışla, İran ile Türkiye arasında, Suriye iç savaşı nedeni ile politik küskünlüğe dönüşmüş, en alt düzeye inmiş olan siyasi ilişkilerin düzeltilmesi amacı ile Aralık ayından itibaren İran ve Türkiye tarafından karşılıklı ve senkronize yoğun girişimler başlatıldı.

Bu girişimler ilk meyvesini, geçen ay içinde İran Dışişleri Bakanlığı Asya ve Pasifik’ten Sorumlu Bakan Yardımcısı İbrahim Rahimpur’un Ankara’da resmi görüşmeler yapması ile verdi. T.C. Dışişleri Bakanlığında saatlerce süren görüşmeler ve kritik tartışmalar sonucunda Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun İran’a resmi ziyaret yapması ile iki ülke arasındaki ilişkilerin düzeyinin yükseltilme sürecinin başlatılması kararı çıktı.  İade-i ziyareti ise önce İran Dışişleri Bakanı Cevad Zarif gerçekleştirecek, sonra da İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Toplantısı’na (YDSİT) katılmak amaçlı Türkiye’ye gelmesiyle, seviyenin en üst düzeye çıkması sağlanacak.

Bu anlaşma çerçevesinde ilk adım olarak Başbakan Davutoğlu geçen hafta içinde İran’a resmi bir ziyaret yaptı. Ziyaretin hedefi, iki ülke arasındaki diyalogu, ekonomik ve siyasi ilişkileri içinde bulunduğu neredeyse en alt seviyeden, çok daha üst seviyelere çıkarmak.

İlkbahar içinde Türkiye ve İran arasındaki Karma Ekonomik Komisyonun (KEK) 25. Toplantısı Ankara’da yapılacak. Bunun arkasından da Türkiye, İran ve Azerbaycan Dışişleri Bakanları arasında yapılacak olan “Üçlü Mekanizma” toplantısı da İran’ın başkenti Tahran’da gerçekleştirilecek.

Bu gelişmelere paralel olarak iş dünyasında da aynı benzeri bir süreç başlamış durumda. Türk İş dünyası tüm dikkatini İran ile Türkiye arasında yaşanan siyasi iyileşmeye odakladı.

2012 yılında 22 milyar dolar düzeyinde olan iki ülke arasındaki ticaret hacmi, son yıllarda İran’a uygulanan haksız ambargolar ve yaptırımlar neden ile düşüş göstermeye başlamış, 2013’te 14,6 milyar dolara, 2014’te de 13,7 milyar dolara kadar inmişti. İran’a uygulanan ambargonun ve yaptırımların kaldırılmasından sonra Türk İş dünyası iki ülke arasındaki ticaret hacmini birkaç yıl içinde 35 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor.

İran, ambargoların ve yaptırımların denetim altında dahi olsa kaldırılması ile bugüne kadar alamadığı birçok mal, hammadde, ileri teknoloji ürünü ve hizmeti alabilir hale gelecek. Türkiye ise coğrafi konumu ve gelişmiş sanayisi ile İran’a lojistik olarak en hızlı hizmet verebilecek tek ülke.

İran’a ambargoların ve yaptırımların kaldırıldığı bu yeni dönemde, Türkiye ile İran’ın yapacağı ekonomik ve siyasi işbirliği, mevcut dengeleri rahat bir şekilde değiştirebilecek güce sahip olabilir.

Ata ATUN

9 Mart 2016

Share
365 Kez Görüntülendi.
#

SENDE YORUM YAZ

9+6 = ?

Güvenlik Kodu * Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • RAMAZAN AYI İFTAR İSRAFI

    27 Mayıs 2017 KÖŞE YAZARLARI

    RAMAZAN    AYI     İFTAR    İSRAFI Ramazan ayı bahane,  israf  şahane... Ramazan ayı  israf ayı değildir... Ramazan ayı nefsi terbiye etme ayıdır... Yardımın, paylaşmanın, bölüşmenin  zirve yaptığı; ay olması gerekir... Pahalı ve görkemli iftar  sofraları, yerine; sade ve paylaşmanın esas olduğu  iftar sofraları tercih edilmelidir. Fakirin ve  yoksulun doyurulduğu, ortak ortamlarının paylaşıldığı, yüzünün güldüğü, sofralar; asıl amacın yerine getirildiği sofralardır. Öz budur... Son günlerde, Dünya toplumunun çekmiş olduğu açlık sıkıntıs...
  • Kemiğe yazılan yazı

    27 Mayıs 2017 KÖŞE YAZARLARI

    Kemiğe yazılan yazı Sa’d bin Ebi Vakkas, Kûfe vilayetine, Vali olup, ev yapmak arzu etti kendine. Arsa bulup, istedi onu satın almayı, Lakin bir mecusiye aitti yarı payı. Çağırıp buyurdu ki: (Bu hisseni bana sat!) Cevaben; (Satmam) dedi mecusi ona fakat. Para verdi ise de değerinden pek fazla, Yanaşmadı mecusi satmaya yine asla. Dediler ki: (Efendim bir mecusi kimseye, Ne lüzum var bu kadar fazla ısrar etmeye. Siz bugün valisiniz, o, mecusi bir kişi, Parasını vererek, bitirin hemen işi.) Mecusi...
  • Ağlayıp âh ederdi

    25 Mayıs 2017 KÖŞE YAZARLARI

    Ağlayıp âh ederdi Hazret-i Ebu Bekir dünyadan göçtüğünde, Cümle eshab ağlayıp, yaş döktüler o günde. Hep ağlama sesleri, kapladı ortalığı. Zira Resulullahın, O idi dert ortağı. O günlerde eshabtan, birkaç kişi geldiler. Muhterem zevcesini taziye eylediler. Ve ona dediler ki: (Hazret-i Ebu Bekri, Biz iyi tanıyoruz çoktu faziletleri. Lakin bunlardan ayrı, bizim bilmediğimiz, Varsa bazı halleri, bize söyler misiniz? Gündüz yaptığı işler, malumdur biz eshaba. Ve lakin geceleri ne yapardı acaba?) Onların bu şekilde sualine c...
  • Kürtler bağımsızlık ve tanınma istiyor, ya Biz?

    25 Mayıs 2017 KÖŞE YAZARLARI, MANŞET

    Bu referandumun yapılabilmesi için öncelikle bağımsız bir “Seçim Kurulu'nun oluşturulması olmazsa olmaz bir uluslararası kural. Bu yapılmazsa oylama “Diktatörlük” veya da “Dernek Seçimi” olarak addediliyor. Kürdistan Bölgesel Yönetimi (IKBY) Başkanı Mesut Barzani geçmiş aylarda yaptığı açıklamada “Kürt halkı için referandum yolu ile gelecekleri hakkında vermenin zamanı gelmiştir ve ortam da uygundur” diyerek, Kürtlerin gelecekleri konusunda karar verme zamanının geldiğini uluslararası kamuoyuna işittirmişti. DEAŞ´ın karşı çıkmasına ve IKBY b...
UA-36507442-2